Spotkanie Społeczności UJD Wokół Myśli: Rola nauczyciela w Erze AI

W poniedziałek 23 marca 2026 roku w Muzeum Monet i Medali św. Jana Pawła II w Częstochowie odbyło się III Seminarium Naukowe poświęcone współczesnej edukacji, roli nauczyciela oraz znaczeniu uniwersytetu. Spotkanie rozpoczęło się po godzinie 15:00 i zgromadziło liczne grono pracowników naukowych oraz studentów.

Już na początku prof. Adam Regiewicz poinformował o nieobecności głównego gościa, prof. dr hab. Tadeusza Sławka, który z powodu choroby nie mógł wziąć udziału w seminarium. Mimo tego podkreślono, że spotkanie zachowuje swoja wartość i aktualność.

Seminarium oficjalnie otworzył prof. dr hab. Bogusław Przywora, pełniący obowiązki rektora Uniwersytetu Jana Długosza w Częstochowie. Zwrócił uwagę na wysoką frekwencję oraz potrzebę podejmowania dyskusji na temat edukacji.

Głównym prowadzącym i prelegentem był prof. Adam Regiewicz. Jego wykład oparty był m.in. na dwóch tekstach biblijnych – Psalmie 51 oraz fragmencie Magnificat – i stanowił punkt wyjścia do refleksji nad edukacją jako próbą odzyskania radości uczenia się.

Wprowadzenie do tematu wygłosiła dr Anna Warzocha, która odniosła się do relacji między nauką, edukacją i kulturą popularną. Wskazała na rosnący wpływ technologii oraz mediów na sposób myślenia młodych ludzi i proces uczenia się. Podkreśliła również, że – zgodnie z myślą prof. Sławka – edukacja jest drogą prowadzącą do poznania samego siebie.

W swoim wystąpieniu prof. Regiewicz skupił się na ukazaniu edukacji jako procesu otwartego, niejednoznacznego i często wymagającego. Podkreślał znaczenie nauczyciela jako przewodnika, który pomaga odnaleźć sens w świecie pełnym niepewności. Odwoływał się zarówno do literatury, jak i filozofii, przywołując m.in. „Proces" Franza Kafki oraz „Katedrę" Jacka Dukaja. Edukację porównał do podróży, w której istotne są nie tylko cele, ale także sama droga, ryzyko oraz doświadczenie.

Ważnym elementem wystąpienia była refleksja nad utratą radości z uczenia się oraz potrzebą jej odzyskania. Przywołano słowa prof. Sławka: „Edukacja to jest nieustanne pisanie na brudno", które podkreślały procesualny i niedoskonały charakter zdobywania wiedzy.

Silnym akcentem była również metafora zaczerpnięta z filmu „Jasminum" Jana Jakuba Kolskiego, ukazująca nauczyciela jako osobę pomagającą dostrzec szerszą perspektywę i wyjść poza ograniczenia codzienności. W tym kontekście przedstawiono także tzw. „dekalog" prof. Sławka – zbiór zasad mających pomóc w zachowaniu sensu edukacji. Jedna z nich szczególnie zapadła w pamięć uczestników: „Uśmiech to pierwszy przejaw nieposłuszeństwa obywatelskiego. Wierzcie nauczycielom, którzy się uśmiechają".

Druga część seminarium miała charakter dyskusyjny. Wzięli w niej udział m.in. dr Michał Płóciennik, prof. Adam Regiewicz, dr Anna Warzocha oraz dr hab. Monika Adamska-Staroń. Punktem wyjścia do rozmowy było pytanie o to, czy nauczyciel jest dziś w ogóle potrzebny. W trakcie debaty ścierały się różne perspektywy – od tradycyjnego rozumienia autorytetu po bardziej partnerskie podejście do relacji nauczyciel–uczeń.

W trakcie dyskusji podkreślano znaczenie relacji międzyludzkich, emocji oraz autentycznego kontaktu w procesie edukacyjnym. Dr Michał Płóciennik w rozmowie z przedstawicielami Koła dziennikarskiego „Kurier Długosza” zwrócił uwagę, że mimo dynamicznego rozwoju technologii nadal trudno jednoznacznie wskazać, co takiego ma nauczyciel, czego AI by nie dała.

W dyskusji pojawiły się odniesienia do filozofii i religii, m.in. do postaci Sokratesa, Buddy i Chrystusa. Zwracano uwagę na potrzebę wspierania młodych ludzi w poszukiwaniu sensu życia oraz budowania autentycznych relacji edukacyjnych. Podkreślano także znaczenie zainteresowania światem poza technologią i mediami cyfrowymi.

Do rozmowy włączyli się również uczestnicy z sali, w tym przedstawiciele kadry naukowej oraz studenci. Jedna ze studentek zwróciła uwagę na poczucie zagubienia i niepewności swojego pokolenia, podkreślając potrzebę obecności autentycznych nauczycieli i mentorów. Rektor UJD, prof. Przywora zaznaczył natomiast, że umiejętność odpowiadania na te potrzeby będzie jednym z największych wyzwań dla przyszłych pedagogów.

Spotkanie połączyło naukową refleksję z otwartym dialogiem, ukazując, że rozmowa o edukacji pozostaje niezwykle aktualna i potrzebna we współczesnym świecie.

Oprac. Kurier Długosza/JGIB, SR, PA
Fot. Kurier Długosza/ PA, SR, JGIB